201504.15
Off
0

Czego nie wolno we franczyzie

by

Jedna z ważniejszych decyzja Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest jasna: franczyzodawca nie może narzucać swoim partnerom handlowym sztywnych i minimalnych cen towarów. Taką praktykę stosowała jedna ze znanych polskich sieci restauracji.

Umowy franczyzowe, bardzo popularne w Hiszpanii są jedną z form współpracy pomiędzy przedsiębiorcami. W zamian za świadczenie finansowe jedna ze stron otrzymuje prawo do korzystania m.in. z nazwy handlowej drugiej, jej znaku towarowego lub usługowego, metod prowadzenia działalności gospodarczej czy wiedzy technicznej. Franczyzodawca może udzielać swojemu kontrahentowi instrukcji działania, jednak franczyzobiorcy działają na własny rachunek i ryzyko. Oznacza to, że zabronione jest narzucanie im sztywnych lub minimalnych cen odsprzedaży produktów, podobnie jak w przypadku innych wertykalnych porozumień pomiędzy podmiotami gospodarczymi. Takie praktyki uznawane są za jedne z najcięższych naruszeń prawa konkurencji.

UOKiK przeprowadziła postępowanie, analizując jedną z bardziej popularnych sieci restauracji franczyzowych w Polsce, w którym przeanalizowane zostały umowy stosowane przez franczyzodawcę oraz zasady, na podstawie których działa zarządzana przez nią sieć restauracji. Przeprowadzone postępowanie wykazało, że spółka zobowiązuje franczyzobiorców do stosowania sztywnych cen sprzedaży produktów. Nie mogą oni również stosować akcji promocyjnych bez uprzedniej zgody franczyzodawcy. Porozumienie trwa nieprzerwanie od 2000 r. W tym czasie przedsiębiorcy nie mogli stosować innych cen niż ustalone z franczyzodawcą. Za złamanie zasad porozumienia groziły kary umowne, a nawet możliwość rozwiązania umowy

Skutki porozumienia są odczuwalne również przez konsumentów, którym ograniczono możliwość zakupu w restauracjach sieci po cenach niższych niż odgórnie narzucone.

Za udział w porozumieniu ograniczającym konkurencje grozi kara finansowa w maksymalnej wysokości do 10 proc. przychodu osiągniętego w roku poprzedzającym wydanie decyzji.

Decyzja UOKiK dotycząca ustalania cen w umowach franczyzowych jest jedną z niewielu wydanych dotychczas przez europejskie organy antymonopolowe. Warto jednak podkreślić, że nie oznacza ona zakwestionowania takiej formy współpracy pomiędzy przedsiębiorcami, która jest dozwolona, jednak zgodnie z prawem antymonopolowym podmioty gospodarcze prowadzące działalność na własny rachunek powinny mieć swobodę w samodzielnym kształtowaniu polityki cenowej. Dlatego też franczyzodawcy nie mogą ustalać stawek minimalnych i sztywnych, jakie mogą stosować ich partnerzy handlowi. Zgodne z prawem jest natomiast rekomendowanie określonych cen, pod warunkiem, że nie są one wiążące dla franczyzobiorcy. Dozwolone jest również ustalenie maksymalnych stawek, o ile sprzedawca może bez konsekwencji oferować konsumentom tańsze produkty lub usługi.

Autor/Źródło: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów UOKiK